NGHIÊN CỨU ĐẶC ĐIỂM HẠT GIỐNG VÀ KỸ THUẬT NHÂN GIỐNG HỮU TÍNH HOÀNG ĐÀN HỮU LIÊN (Cupressus tonkinensis Silba. J.)

Tóm tắt

Hoàng đàn hữu liên (Cupressus tonkinensis Silba. J.), một loài thực vật đặc hữu hẹp và hiếm của Việt Nam, thuộc nhóm 10 loài thông ưu tiên bảo tồn. Theo sách Đỏ Việt Nam năm 2007, loài này được xếp ở mức rất nguy cấp (CR A1a, d - Critically Endangered). Tình trạng bảo tồn của nó tiếp tục được củng cố trong Nghị định 84/2021/NĐ-CP ngày 22/9/2021 của Chính phủ, khi loài này được liệt vào nhóm IA - Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm. Nghiên cứu về hạt giống của loài này đã được thực hiện với các mẫu thu thập từ cây trồng phân tán tại ba địa điểm: Xuân Mai (Hà Nội), Phúc Yên (Vĩnh Phúc) và Hữu Liên (Lạng Sơn). Kết quả phân tích cho thấy độ thuần của hạt giống dao động từ 93,41 đến 95,49%. Khối lượng trung bình của 1.000 hạt là 6,89 - 7,06 g, ước tính tương đương với khoảng 140.000 - 145.000 hạt mỗi kg. Về khả năng nảy mầm, tỷ lệ nảy mầm trung bình của hạt giống là 43,3%. Tốc độ nảy mầm trung bình khoảng 17,1 ngày, trong khi thế nảy mầm trung bình đạt 22,7%. Để tối ưu hóa tỷ lệ nảy mầm, các nhà nghiên cứu đã xác định phương pháp hiệu quả nhất là ngâm hạt trong nước ấm 45 °C trong 8 giờ, cho kết quả nảy mầm cao nhất là 43,3%. Đối với việc bảo quản, hạt giống lưu trữ ở nhiệt độ 5 – 8 °C duy trì tỷ lệ nảy mầm là 34% sau 6 tháng. Trong giai đoạn ươm cây con, hỗn hợp ruột bầu lý tưởng bao gồm 90% đất mặt dưới tán rừng và 10% phân hữu cơ, kết hợp với việc che sáng 50% để đảm bảo cây con sinh trưởng tốt nhất.